Locatie, locatie, locatie. Heeft het toverwoord zijn macht verloren? #PropTech

Drie mooie dagen was ik te vinden op de Provada. Ik verlaat de grootste vastgoedbeurs van Nederland met de vraag: “Is het toverwoord ‘locatie’ haar macht nu wel of niet aan het verliezen?”

Opgetogen vastgoedwereld

Het Financieel Dagblad kopte op 1 juni jl. ‘Opgetogen vastgoedwereld sluit de ene na de andere deal op Provada’. De Provada is het jaarlijkse ontmoetingspunt voor de vastgoedbranche in de Amsterdam Rai en trok dit jaar ruim 24.000 bezoekers en werd geopend door prins Constantijn. De buzz op de beursvloer was te horen en te voelen; de vastgoedsector zit in de lift!  Op de Provada heerste dan ook een ondernemende, maar ook vrolijke sfeer. Standhouders pakten uit met mini-events, kennissessies, goed eten en frivole extra’s zoals een schoenpoetsservices of een scheerbeurt. Kortom, er werd duidelijk geïnvesteerd in de juiste setting voor boeiende gesprekken en inspirerende ideeën. Een kleine highlight; OfficeApp won de aanmoedigingsprijs. Gefeliciteerd! En niet te vergeten, de meeste mensen gingen met een positief gevoel naar huis. Het is allesbehalve saai in de vastgoedsector! Hieronder lees je mijn observaties, aangevuld met referenties naar artikelen die me zijn opgevallen de afgelopen week.

Thema Dag 1 – Social structures

De eerste dag ging over nieuwe sociale relaties en nieuwe structuren. Maar wat me opviel was dat de beursvloer zelf weinig blijk gaf van nieuwe structuren. De meeste deelnemers waren makkelijk te vinden op hun vertrouwde Provada plekjes. Ik ben benieuwd waar zo’n keuze op gebaseerd wordt; het vermijden van verandering, de vindbaarheid vergroten en/of ..? Voor het creëren van nieuwe structuren, inzichten en relaties is het misschien geen slecht idee om de posities op de beursvloer eens om te gooien!

Tijdens de sessie ‘Vastgoedprofessional van de toekomst’ georganiseerd door de NEVAP moest ik aan het filmpje van Pieter Derks denken die een verfrissend perspectief schetst op de gevolgen van onze kenniseconomie. Ontwikkelen we wel het juiste talent voor onze samenleving? De sessie gaf veel aandacht aan de toenemende complexiteit van vastgoedontwikkeling, hoe je talent kunt ontwikkelen in je organisatie en wat nieuwe technologie kan betekenen voor de ontwikkeling van hostmanship, oftewel het beter bedienen van klanten en gebruikers. De juiste inzet van nieuwe technologie en een groeiende aandacht voor de sociaal-maatschappelijke functie van vastgoed vragen daarbij om extra aandacht voor de ontwikkeling van de vastgoedprofessional zelf. De toekomst van de vastgoedprofessional ziet er in elk geval dynamisch uit!

Dag 2 – Partnership

Dag 2 heeft als thema ‘partnership’. De complexiteit van vraagstukken neemt toe waardoor nieuwe allianties vereist zijn om oplossingen te bieden. Een voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van samenwerkingen tussen de vier O’s: Overheid, Ondernemers, Onderwijs en Omgeving. Daarbij horen ook andere bedrijfs-, management- en businessmodellen.

Een voorbeeld van een complex vraagstuk: Wat maakt een gezond gebouw? Wat is de impact van energiebesparing en duurzame materiaalgebruik op de leefbaarheid en het comfort van een gebouw? Hoe gaan we om met het spanningsveld tussen duurzaamheid en comfort? Volgens de WELL building standard is de mens het vertrekpunt voor de ontwikkeling van vastgoed, in plaats van de kostprijs van de materialen en grond. ‘Gebouwen hebben invloed hebben op onze gezondheid, ons welzijn en onze productiviteit’. Maar in de praktijk wordt de eindgebruiker nog nauwelijks betrokken, laat staan centraal gesteld…’, stelde Paul Scialla (CEO and Founder of Delos and the International WELL Building Institute) tijdens een sessie. ‘…Vastgoed is de grootste asset class en de welzijns-industrie groeit enorm hard.  Als je deze twee combineert heb je in potentie een gigantisch marktpotentieel te pakken. Daar komt bij dat de Millennials meer en meer de werkvloer gaan betreden. Zij hebben een ‘healthy mindset’ door alle labels ‘biologisch’ op voeding.’ Het was interessant om te horen hoe bedrijven zoals Vesteda, CBRE en AH zich inzetten voor deze ontwikkeling.

Recent las ik enkele artikelen (o.a For Health, Buildingomics) van Harvard waar ze spraken over Buildingomics. Is deze term al geland in Nederland? Zo niet, bij deze 😉 Ongeacht de term, het gedachtegoed erachter wint duidelijk terrein.

“Buildingomics is the totality of factors in the building-related environment that influence human health, well-being and productivity of people who work in those buildings.”

PropTech - Speaker

Spreker – PropTech en de digitale transformatie in de vastgoedsector

In de International Business Lounge verzorgde RICS, ULI, PropertyEU en het Ministerie van BZK een interessant programma over thema’s als: young leaders, Brexit, hospitality en PropTech. PropTechNL heeft deelgenomen aan de paneldiscussie ‘Innovation & PropTech: Real Estate revolution?’. PropertyEU schreef over deze sessie het artikel ‘”Real estate industry adopting proptech at vastly different speeds” en het artikel “Investment in proptech set to explode to €18b by 2020”.

Dag 3 – smart solutions

Tijdens dag 3 stonden smart solutions centraal. Nieuwe technologische ontwikkelingen en vastgoed (PropTech) zorgen voor nieuwe kansen. Meestal komen deze ontwikkelingen van buiten de vastgoedsector. Welke uitspraken zijn er zoal gedaan? “Smart staat niet langer alleen voor duurzaam en energiezuinig”. “Smart is ook niet het terrein van de bouw”. “Smart raakt ieder onderdeel van de cyclus: van idee tot en met sloop”. “Smart is ook waardecreatie voor de klant / gebruiker”. Mij schieten meteen de aangekondigde productinnovaties van Apple – zoals iOS11 en de HomePod speaker  – te binnen (WWDC, 2017)  Wat zullen dit soort producten voor een impact hebben op vastgoedsector?”.

Wat mij ook opviel is dat er een nieuwe generatie ondernemers rond liep op de Provada en/of een stand hadden op de Provada Future. Ik vind het vreemd dat ze in een hoek stonden, gezien het centrale thema. Misschien is het een idee om ‘the Future’ echt centraal te zetten door ze midden in de zaal een podium te geven?

Connecting the future?

We worden dagelijks overspoeld door een digitale informatielawine. Afkeer van deze ontwikkelingen is geen optie meer en zelfs gevaarlijk voor de continuïteit van het vastgoedbedrijf. Op de hoogte blijven van digitale ontwikkelingen is een hele uitdaging en belangrijker dan ooit. De ontwikkelingen gaan steeds sneller en raken alle sectoren inclusief ons dagelijks leven. Maar na drie dagen Provada had ik toch een dubbel gevoel (en ik blijk niet de enige te zijn weet ik inmiddels zo las ik vorige week de blog van Leontien de Waal en sprak ik diverse Provada bezoekers).

Waar komt dat door? De positieve stemming en het netwerken overheersen op de Provada, maar mijn verwachtingen (en hoop) werden niet vervuld. Er wordt veel gesproken over de noodzaak tot innovatie en de enorme kansen die technologie biedt, maar in praktijk lijkt het merendeel de sector een veel te afwachtende houding te hebben.

Ik ben mij bewust dat ik niet overal bij kan zijn, ik moest keuzes maken. Ik heb niet iedereen gesproken die ik wilde spreken, maar heb ook weer nieuwe connecties gemaakt. Ook bracht elders door via mijn iPhone in contact te staan met klanten en zakenrelaties buiten de Provada. Dat alles bepaalt je gevoel. Misschien heb ik iets gemist doordat ik niet de juiste mensen heb gesproken? Heb ik de juiste vragen niet gesteld? Heb ik de juiste dingen niet gehoord en gezien? Ik ga sta open voor feedback, leer graag bij en ga graag in dialoog.

Locatie krijgt een andere betekenis

Terug naar de vraag die mij zo bezig heeft gehouden. De vraag die ik mij maar blijf stellen: Is het toverwoord ‘locatie’ haar macht nu wel of niet aan het verliezen?

De vraag naar kantoorruimte verandert. Space as a Service is hot. Zelfs het grote IBM heeft een membership deal gesloten met WeWork en verhuist met 600 mensen naar de 10-story building in New York. Wat zegt dit voor het landschap van vastgoed in New York? Wil je toch een vaste locatie? Gebruik dan ‘moneyball for real estate’. Vandaag de dag hebben we toegang tot een enorme hoeveelheid locatiegegevens. Deze data beperken zich niet alleen tot de fysieke locatie van een object. We kunnen ook zien hoe gebruikers bewegen, hoe lang ze in het object blijven, hoeveel ze uitgeven en hoe ze zicht voelen. Het gebouw, haar systemen en haar gebruikers worden informatieknooppunten in een digitale infrastructuur. De toenemende connectiviteit, mobiliteit en werkflexibiliteit zorgen ervoor dat steden een virtuele, digitale infrastructuur bovenop hun fysieke infrastructuur gaan ontwikkelen. Mensen zijn altijd fysiek op een wereldwijd coördinaat aanwezig en toch zijn ze steeds vaker ‘afwezig’ en aanwezig op een virtuele locatie .. Voor mij is het is: “Locatie, locatie, innovatie“.

Deel jouw gevoel, ervaringen en bevindingen over de Provada te delen onderaan deze blog of laat een inhoudelijke reactie achter. Ik waardeer je mening. Dank je wel!

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *